STANFORD, California, ngày 2 tháng 12 năm 2025 : Các nhà nghiên cứu tại Đại học Y Stanford đã báo cáo một tiến bộ đáng kể trong điều trị bệnh tiểu đường tuýp 1, chứng minh khả năng đảo ngược hoàn toàn bệnh ở chuột thí nghiệm thông qua việc thiết lập lại hệ thống miễn dịch và cấy ghép tế bào của người hiến tặng. Những phát hiện này, được Trường Y Đại học Stanford công bố vào cuối tháng 11, mô tả cách các nhà khoa học kết hợp thành công hai quy trình y tế đã được xác lập – cấy ghép tế bào gốc tạo máu và cấy ghép tế bào đảo tụy – để khôi phục sản xuất insulin bình thường ở chuột mắc bệnh tiểu đường.
Phương pháp này đã ngăn chặn hiệu quả hệ miễn dịch của chuột khỏi việc tấn công các tế bào sản xuất insulin, vốn thường bị phá hủy trong bệnh tiểu đường tuýp 1. Trong nghiên cứu, chuột được ghép từ những người hiến tặng không phù hợp về mặt miễn dịch. Quy trình này đã thay thế các tế bào beta sản xuất insulin của chúng, đồng thời tái tạo hệ miễn dịch bằng cách sử dụng tế bào gốc máu của người hiến tặng. Sau khi điều trị, chuột duy trì mức đường huyết ổn định mà không cần tiêm insulin hoặc dùng thuốc ức chế miễn dịch trong suốt sáu tháng theo dõi. Không có con nào phát triển bệnh ghép chống vật chủ, một tình trạng nghiêm trọng thường thấy ở những ca ghép không phù hợp.
Theo Stanford Medicine, tất cả 19 con chuột tiền tiểu đường trong nghiên cứu đều không mắc bệnh, trong khi chín con chuột khác mắc tiểu đường tuýp 1 đã thuyên giảm hoàn toàn. Các nhà nghiên cứu mô tả kết quả này là bằng chứng cho thấy phương pháp ghép kép có thể tạo ra khả năng dung nạp miễn dịch đối với các tế bào đảo tụy của người hiến tặng, loại bỏ phản ứng tự miễn dịch gây ra bệnh. Quy trình này sử dụng một phác đồ điều trị được coi là nhẹ nhàng hơn nhiều so với ghép tủy xương thông thường. Nó bao gồm xạ trị liều thấp, kháng thể nhắm mục tiêu miễn dịch và một loại thuốc đã được phê duyệt cho các bệnh tự miễn.
Các nhà khoa học báo cáo bệnh tiểu đường thuyên giảm hoàn toàn ở tất cả chuột thử nghiệm
Phương pháp chuẩn bị nhẹ nhàng hơn này cho phép tế bào gốc của người hiến tặng ghép hiệu quả và tạo ra một hệ thống miễn dịch lai bao gồm cả tế bào của người hiến tặng và người nhận, đồng thời giảm thiểu rủi ro liên quan đến các phương pháp điều trị chuyên sâu hơn. Tiến sĩ Seung K. Kim, người đứng đầu nghiên cứu tại Stanford, cho biết thí nghiệm này cung cấp cái nhìn sâu sắc mới về cách kết hợp liệu pháp miễn dịch và liệu pháp tái tạo để điều trị các rối loạn tự miễn. Nghiên cứu cũng chứng minh rằng tế bào tiểu đảo của người hiến tặng có thể tồn tại và hoạt động lâu dài sau khi hệ thống miễn dịch được cân bằng lại.
Nhóm nghiên cứu lưu ý rằng một số yếu tố của phương pháp điều trị, bao gồm cấy ghép tế bào gốc và điều hòa miễn dịch, đã được sử dụng lâm sàng cho các bệnh lý khác. Sự trùng lặp này có thể giúp việc điều chỉnh phương pháp tiếp cận dễ dàng hơn để tiếp tục thử nghiệm tính an toàn và hiệu quả. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu nhấn mạnh rằng kết quả hiện chỉ giới hạn ở mô hình động vật và đạt được trong điều kiện phòng thí nghiệm được kiểm soát. Khám phá này dựa trên nhiều năm nghiên cứu về khả năng dung nạp miễn dịch và liệu pháp tế bào tái tạo nhằm thay thế hoặc bảo vệ các tế bào sản xuất insulin.
Kết quả của Stanford làm nổi bật tiềm năng của liệu pháp dựa trên tế bào
Nghiên cứu này cho thấy một sự thay đổi tiềm năng trong cách tiếp cận các bệnh tự miễn, tập trung vào việc tái tạo miễn dịch thay vì ức chế miễn dịch. Thông báo của Stanford Medicine đã thu hút sự chú ý rộng rãi trong cộng đồng y sinh học vì minh chứng rõ ràng rằng bệnh tiểu đường tuýp 1 có thể được đảo ngược trên mô hình động vật bằng cách điều chỉnh sự bất thường của hệ thống miễn dịch ngay từ gốc rễ. Nghiên cứu này nhấn mạnh những tiến bộ ngày càng tăng trong các liệu pháp dựa trên tế bào và nhắm mục tiêu miễn dịch, nhằm khôi phục sản xuất insulin tự nhiên và giảm sự phụ thuộc vào liệu pháp insulin suốt đời.
Nếu các nghiên cứu trong tương lai xác nhận kết quả tương tự ở người, phương pháp này có thể giúp phát triển khả năng dung nạp miễn dịch lâu dài cho những người mắc bệnh tiểu đường tuýp 1, có khả năng cho phép các tế bào sản xuất insulin được cấy ghép hoạt động mà không cần dùng thuốc ức chế miễn dịch suốt đời. Các nhà nghiên cứu tại Stanford cho biết cần thêm các nghiên cứu tiền lâm sàng và đánh giá an toàn trước khi phương pháp này có thể tiến tới các thử nghiệm trên người giai đoạn đầu, vốn vẫn còn phải mất vài năm nữa. – Theo Content Syndication Services.